Świadectwo energetyczne dla domu bez gazu

Artykuł wyjaśnia, że brak instalacji gazowej nie przesądza o wyniku świadectwa charakterystyki energetycznej. Istotne znaczenie mają zastosowane systemy ogrzewania, przygotowania ciepłej wody użytkowej, wentylacji, automatyki oraz odnawialne źródła energii. Tekst pokazuje, jakie elementy są uwzględniane podczas sporządzania świadectwa i dlaczego dom bez gazu może osiągnąć zarówno bardzo dobre, jak i słabsze parametry energetyczne.

Brak instalacji gazowej w domu nie oznacza ani automatycznie lepszego, ani gorszego wyniku świadectwa charakterystyki energetycznej. W praktyce znaczenie ma nie sam fakt, że budynek nie jest podłączony do gazu, ale to, jakie systemy rzeczywiście w nim funkcjonują i w jaki sposób zaspokajane są potrzeby związane z ogrzewaniem, przygotowaniem ciepłej wody użytkowej, wentylacją, chłodzeniem czy automatyką. Z materiałów wynika jasno, że przy sporządzaniu świadectwa uwzględnia się parametry techniczne konstrukcji i instalacji budynku oraz parametry techniczne źródła ciepła zasilającego budynek albo jego część.

To oznacza, że dla oceny energetycznej budynku najważniejsze są konkretne rozwiązania zastosowane w domu, a nie sama obecność lub brak jednego rodzaju instalacji. Jeżeli budynek nie ma gazu, audytor i tak musi ocenić, w jaki sposób działa system ogrzewania, jak przygotowywana jest ciepła woda użytkowa, jaki jest rodzaj wentylacji, czy zastosowano automatykę i sterowanie oraz czy w budynku funkcjonują odnawialne źródła energii.

Co wpływa na charakterystykę energetyczną domu?

Poradnik wskazuje, że przy sporządzaniu świadectwa bierze się pod uwagę wiele parametrów technicznych, które razem tworzą obraz energetyczny budynku. Wśród nich wymieniono między innymi geometrię budynku, powierzchnię użytkową, sposób użytkowania, rodzaje pomieszczeń, temperaturę pomieszczeń, usytuowanie względem stron świata, ilość i wielkość przeszkleń, parametry techniczne materiałów budowlanych, rodzaj ocieplenia, system ogrzewania, system przygotowania ciepłej wody użytkowej, system chłodzenia, parametry techniczne źródła ciepła, rodzaj wentylacji, instalacje odzysku ciepła, automatykę i sterowanie oraz zainstalowane odnawialne źródła energii.

Właśnie z tego powodu dom bez gazu nie jest traktowany jako osobna, szczególna kategoria. Liczy się to, czym gaz został zastąpiony i jakie parametry mają zastosowane rozwiązania.

Czy brak gazu sam w sobie ma znaczenie?

Nie ma w materiałach podstaw do stwierdzenia, że sam brak instalacji gazowej przesądza o wyniku świadectwa. Wynik zależy od całego układu instalacyjnego budynku. Jeżeli dom bez gazu ma dobrze dobrane źródło ciepła, odpowiedni system przygotowania ciepłej wody, właściwą wentylację, automatykę i dobre parametry przegród, to jego charakterystyka energetyczna może być korzystna. Jeżeli natomiast brak gazu oznacza zastosowanie mniej efektywnego rozwiązania albo brak odpowiedniej kontroli nad instalacjami, sam fakt niepodłączenia gazu nie poprawi wyniku dokumentu.

W poradniku podkreślono też, że dla użytkownika szczególnie istotny jest wskaźnik rocznego zapotrzebowania na energię końcową, ponieważ określa on, jakie będzie zapotrzebowanie na energię potrzebną do prawidłowej eksploatacji budynku oraz jakie będą koszty jego utrzymania. To jeszcze mocniej pokazuje, że ocena nie jest oparta na jednym nośniku energii, ale na faktycznym funkcjonowaniu całego domu.

Jakie elementy instalacyjne są najważniejsze w domu bez gazu?

Jeżeli dom nie ma gazu, to przy ocenie świadectwa szczególnego znaczenia nabierają te elementy, które przejmują jego rolę w budynku, czyli przede wszystkim:

• system ogrzewania,
• system przygotowania ciepłej wody użytkowej,
• parametry techniczne źródła ciepła, w tym jego sprawność i moc,
• rodzaj wentylacji,
• automatyka, sterowanie i regulacja,
• ewentualne instalacje odzysku ciepła,
• zastosowane odnawialne źródła energii.

To właśnie te obszary budują rzeczywisty wynik charakterystyki energetycznej, a nie sam brak gazu jako taki.

Tabela1. Co naprawdę ma znaczenie dla świadectwa domu bez gazu?

Czy dom bez gazu może mieć dobre świadectwo?

Z treści poradnika wynika, że świadectwo ma pokazywać wielkość zapotrzebowania na energię niezbędną do zaspokojenia potrzeb związanych z użytkowaniem budynku, a nie oceniać budynek przez pryzmat jednej konkretnej instalacji. Dlatego dom bez gazu może uzyskać korzystne parametry, jeśli zastosowane w nim rozwiązania techniczne dobrze odpowiadają wymaganiom energetycznym budynku. Jednocześnie sam brak gazu nie daje żadnej automatycznej przewagi, jeśli inne elementy domu nie zostały dobrze zaprojektowane albo wykonane.

W materiałach zwrócono też uwagę, że zastosowanie rozwiązań technicznych mających wpływ na oszczędność energii i izolacyjność cieplną przekłada się na ograniczenie kosztów eksploatacji budynków, mniejsze zapotrzebowanie na energię do ogrzewania, przygotowania ciepłej wody użytkowej, chłodzenia i oświetlenia, a więc finalnie także na ocenę energetyczną.

Wykres obrazuje, że w przypadku domu bez instalacji gazowej o wyniku świadectwa charakterystyki energetycznej nie decyduje sam brak gazu, lecz parametry całego systemu technicznego budynku. Zgodnie z przedstawionymi informacjami, podczas sporządzania świadectwa oceniane są wszystkie elementy wpływające na zużycie energii, a nie pojedynczy nośnik energii. Największy wpływ na ocenę energetyczną mają system ogrzewania, przygotowanie ciepłej wody użytkowej, parametry źródła ciepła, rodzaj wentylacji oraz zastosowana automatyka sterująca. To właśnie te elementy decydują o zapotrzebowaniu budynku na energię użytkową, końcową i pierwotną. Wykres pokazuje również, że sam brak instalacji gazowej nie daje ani przewagi, ani nie stanowi wady podczas oceny energetycznej budynku. Dom bez gazu może osiągnąć bardzo korzystne parametry energetyczne, jeżeli wyposażony jest w efektywne źródło ciepła, odpowiednio zaprojektowaną wentylację, system odzysku ciepła lub odnawialne źródła energii. Z drugiej strony budynek bez gazu może uzyskać słabszy wynik, jeśli zastosowane rozwiązania techniczne charakteryzują się niską sprawnością. Istotnym elementem jest także jakość przegród budowlanych. Parametry ścian, dachu, okien, izolacji termicznej oraz usytuowanie budynku wpływają na wielkość strat ciepła, które następnie są uwzględniane w obliczeniach charakterystyki energetycznej. Z perspektywy właściciela nieruchomości najważniejszy wniosek jest taki, że świadectwo energetyczne ocenia budynek jako kompletny system. O końcowym wyniku decyduje współpraca wszystkich instalacji i parametrów technicznych obiektu, a nie sam fakt podłączenia lub braku podłączenia do sieci gazowej. Dom bez gazu może więc uzyskać zarówno bardzo dobrą, jak i przeciętną ocenę energetyczną – wszystko zależy od zastosowanych rozwiązań technicznych.

Co to oznacza dla właściciela?

Dla właściciela domu bez gazu najważniejsze jest to, że świadectwo charakterystyki energetycznej będzie oceniało cały budynek jako układ techniczny. Jeżeli dom ma odpowiednie źródło ciepła, dobrze działający system przygotowania ciepłej wody, właściwą wentylację, automatykę i dobre parametry przegród, brak gazu nie jest przeszkodą samą w sobie. Jeżeli jednak budynek nie ma gazu, a pozostałe rozwiązania nie zapewniają odpowiedniej efektywności, to wynik świadectwa będzie odzwierciedlał właśnie ten stan.

Podsumowanie

Brak instalacji gazowej nie jest samodzielnym czynnikiem, który decyduje o wyniku świadectwa energetycznego. Z materiałów wynika jasno, że przy sporządzaniu charakterystyki energetycznej uwzględnia się cały zestaw parametrów technicznych budynku i jego instalacji, w tym system ogrzewania, system przygotowania ciepłej wody użytkowej, parametry źródła ciepła, rodzaj wentylacji, automatykę, odzysk ciepła i odnawialne źródła energii. Dlatego dom bez gazu może mieć zarówno korzystny, jak i słabszy wynik świadectwa — wszystko zależy od tego, czym gaz został zastąpiony i jak działa cały budynek jako system.